تغذیه عروقی مغز به طور کامل ازطریق دو شریان ذیل تامین می گردد:

-شریان کاروتید داخلی (Internal Carotid Artery)

-شریان مهره ای یا ورتبرال (Vertebral Artery).دو شریان ورتبرال در کنار تحتانی پل مغزی به هم می پیوندند و شریان قاعده ای یا بازیلر(Basilar Artery) را تشکیل می دهند.شریان های ورتبرال و بازیلر(Vertebrobasilar Arteries) با هم ساقه مغز و مخچه را مشروب می کنند.شریان بازیلر در پایان به دو شریان مغزی خلفی(Posterior Cerebral Arteries)تقسیم می شود.

تصویر زیر جریان خون شریانی مغز و همچنین حلقه ویلیس را نشان می دهد
 

جهت دیدن تصویر در اندازه بزرگتر اینجا کلیک کنید

مهمترین شاخه های شریان کاروتید داخلی(Internal Carotid Artery) عبارتنداز:

1-شریان افتالمیک یا چشمی(Ophthalmic Artery)

2-شریان ارتباطی خلفی(Posterior Communicating Artery)

3-شریان کوروئیدال قدامی(Anterior Choroidal Artery)

4-شریان مغزی قدامی(Anterior Cerebral Artery)

5-شریان مغزی میانی(Middle Cerebral Artery)

خون رسانی قسمت پیشین مغز ازطریق سیستم شریانی کاروتید صورت می گیرد که دوسوم جلویی بافت مغزی را مشروب می کند و سیستم گردش خون پسین مغز درارتباط با شریان های مهره ای-قاعده ای(ورتبروبازیلر)می باشد که یک سوم پشتی مغز را خون رسانی می کند.

در قسمت ذیل مهمترین شریان هایی که وظیفه تغذیه عروقی بافت های مغز را برعهده دارند با ذکر نواحی مربوطه بیان می گردد:

شریان مغزی قدامی(Anterior Cerebral Artery):همانطور که در بالا گفته شد این شریان از کاروتید داخلی منشعب می شود که بیشتر خون رسانی لوب فرونتال(ناحیه پیشانی)را برعهده دارد.یکی از شاخه های مهم شریان مغزی قدامی(ACA),شریان راجعه هوبنر(Recurrent Artery of Heubner) یا شریان Striate داخلی می باشد که به بخش پیشین هسته های پوتامن و کودیت عقده های قاعده ای و ناحیه قدامی کپسول داخلی خون می دهد.

شریان مغزی میانی(Middle Cerebral Artery):همانند شریان مغزی قدامی از شریان کاروتید داخلی جدا می شود که البته بزرگترین شاخه پایانی کاروتید می باشد.شریان مغزی میانی(MCA)بیشتر بخش های لوب پاریتال(آهیانه),قسمت وسیعی از لوب تمپورال(گیجگاهی),ناحیه ای از لوب فرونتال(پیشانی) و همچنین قطعه Insula را مشروب می کند.شاخه عمقی این شریان که Lenticulostriate Artery نامیده می شود قسمت های زیادی از پوتامن,گلوبوس پالیدوس و ناحیه پشت کپسول داخلی را خون رسانی می کند.

شریان های ورتبروبازیلر(Vertebrobasilar Arteries):این دو شریان و انشعابات آنها نواحی بالایی نخاع, ساقه مغز و قسمت وسیعی از لوب اکسیپیتال(پس سری)مغز را تغذیه می کنند.شریان نخاعی قدامی یکی از شاخه های شریان ورتبرال است.از دیگر انشعابات مهم شریان ورتبرال که بزرگترین شاخه آن نیز محسوب می شود,شریان مخچه ای تحتانی خلفی یا PICA می باشد.PICA انشعاباتی به قسمت طرفی بصل النخاع,شبکه کوروئید بطن چهارم و مخچه می دهد.سندرم والنبرگ به دلیل انسداد PICA ایجاد می شود.

دو شریان ورتبرال در کنار تحتانی پل مغزی به یک شریان بزرگتر بنامشریان بازیلر(Basilar Artery)تبدیل می گردند که شاخه های آن عبارتنداز:

-شاخه های پل مغزی

-شریان مخچه ای تحتانی قدامی

-شریان گوش داخلی

-شریان مخچه ای فوقانی

-شریان مغزی پشتی(PCA)

شریان مغزی پشتی بخش زیادی از لوب اکسیپیتال و قسمت هایی از لوب تمپورال و تالاموس را خون دهی می کند.

تهیه و تنظیم: فیزیوتراپیست ابراهیم برزکار

*استفاده از مطالب فقط درصورت ذکر منبع وبلاگ یا لینک آن مجاز است

منابع (References)

- سلطان زاده، اکبر بیماریهاى مغز و اعصاب و عضلات. انتشارات جعفرى.

-http://applications.spectrum-health.org/

-میناگر، علیرضا؛ وثوق آزاد، ژاک ترجمه نوروآناتومى پایه و کاربردى
پرفسور فیتزجرالد. انتشارات دانش پژوه.