صفحه راه هرمی(قشری نخاعی) که در سایت ویکی پدیا ایجاد کردم:

راه هرمی (به انگلیسی: Pyramidal tract) بخشی از دستگاه هرمی[۱] بنام راه قشری نخاعی است که در کنترل ارادی بسیاری از حرکات بدن نقش دارد.راه قشری نخاعی،راه قشری بصل النخاعی و راههای خارج هرمی جزو نورون حرکتی فوقانی هستند.مسیر اصلی راه هرمی به سمت نخاع بوده که به نورون های حرکتی تحتانی آلفا و گاما و نورون های واسطه ای نخاع ختم می شوند.

تصویر ذیل:



راه هرمی با تاثیر بر اعمال نورون های نخاعی،عضلات اندامهای فوقانی،تحتانی و تنه را کنترل می کند.این مسیر حرکتی نزولی از قشر مغز به سمت نخاع،نقش مهمی در حرکات انتهایی اندامها جهت فعالیت های ظریف ایفا می کند.درحقیقت فعالیت های اردی توسط مغز از طریق راه هرمی به نخاع اعمال می گردد.البته کنترل حرکتی نتیجه هماهنگ و روابط متقابل بین قشر مغز و سایر نواحی دستگاه عصبی است.

فهرست مندرجات

۱ منشاء و مسیر نورون های راه هرمی
۲ آسیب راه هرمی
۳ پانویس
۴ منابع 


منشاء و مسیر نورون های راه هرمی

راه هرمی یک مسیر حرکتی طولانی در دستگاه عصبی مرکزی است که منشاء آنها از چند ناحیه در قشر مغز[۲] است.این مناطق عبارتند از:

ناحیه چهار برودمن.این قسمت همان ناحیه حرکتی اولیه[۳] است که بیشترین میزان مبدا راه هرمی را تشکیل می دهد(حدود 80%).ناحیه حرکتی اولیه(ناحیه چهار برودمن از نظر فیزیولوژیست ها)دارای سلولهای درشت بتز[۴](Betz) است.
ناحیه شش برودمن.شامل دو ناحیه پیش حرکتی[۵](حرکتی ثانویه) و منطقه حرکتی تکمیلی[۶] است.
نواحی حسی یک،دو،سه و پنج برودمن.
تعداد کل فیبرهای راه هرمی بیش از یک میلیون فیبر عصبی است.سلول های درشت بتز(Betz) در ناحیه حرکتی اولیه قرار دارند که در راه هرمی شرکت می کنند.البته تمام سلولهای این ناحیه از نوع بتز نیست بلکه فقط 3% کل فیبرهای راه هرمی از این نوع سلول است.بنابراین باید توجه داشت که 97% فیبرهای راه هرمی،قطری کمتر از سلول های درشت بتز دارند.

راه قشری نخاعی که از قشر مغز مبدا می گیرد،مسیرش را به سمت مغز میانی،پل مغزی و پیاز نخاع(بصل النخاع)ادامه می دهد.در ناحیه تحتانی پیاز نخاع حدود 80% الی 85% فیبرها تقاطع می کنند و به سمت مقابل می روند که به این راه هرمی در ادامه مسیرش به طرف نخاع،راه قشری نخاعی جانبی[۷] می گویند.بقیه فیبرهای راه هرمی(15% الی 20%)که در پیاز نخاع تقاطع نمی کنند،مسیرشان را به طرف نخاع ادامه می دهند و در بخش های نخاعی مربوطه تقاطع می کنند.این قسمت اخیر راه هرمی که در نخاع تقاطع می کنند،راه قشری نخاعی جلویی[۸] نامیده می شود.راه هرمی(راه قشری نخاعی جانبی و جلویی)درنهایت به نورون های واسطه ای،نورون های حرکتی آلفا و گاما ختم می شوند.بدین ترتیب،راه هرمی کنترل اعمال حرکتی ارادی را برعهده دارد.

همچنین ببینید:

نورون حرکتی آلفا
نورون حرکتی گاما

 آسیب راه هرمی

آسیب راه هرمی(راه قشری نخاعی)به عنوان یک ضایعه نورون حرکتی فوقانی محسوب می شود.اگر ضایعه راه قشری نخاعی در بالای محل تقاطع پیازنخاع باشد،منجربه فلج بدن در طرف مقابل می گردد.آسیب در این حالت،فلج اندامهای فوقانی و تحتانی را ایجاد می کند که به آن فلج نیمه بدن(Hemiplegia) می گویند.ضایعه راه هرمی در پایین محل تقاطع،فلج اندام در همان طرف را به همراه خواهد داشت.آسیب راه هرمی در ناحیه نخاع گردنی باعث فلج اندامهای فوقانی و تحتانی همان طرف می گردد و اگر ضایعه در نواحی سینه ای و کمری فوقانی باشد منجربه فلج اندام تحتانی همان طرف خواهد شد.گاهی ضایعات دوطرفه بوده و بنابراین علایم در هر دو نیمه بدن بروز می کند که به عنوان نمونه می توان به آسیب کامل طناب نخاعی اشاره کرد.

 پانویس

↑ دستگاه هرمی شامل راه قشری نخاعی و راه قشری پیازی(بصل النخاعی) است.
↑ Cerebral cortex
↑ Primary motor area
↑ از نظر بافت شناسی،سلولهای بتز در لایه پنجم قشر مغز قرار دارند.لایه پنج قشر مغز،از سلولهای هرمی تشکیل شده که نوع غول پیکر آن بنام سلول بتز معروف است.
↑ Premotor area
↑ Supplementary motor area
↑ Lateral corticospinal tract
↑ Anterior corticospinal tract 

 منابع

-شادان، فرخ.ترجمه: فیزیولوژى پزشکى پرفسور آرتورگایتون. جلد دوم، انتشارات شرکت سهامى چهر.
میناگر، علیرضا و وثوق آزاد، ژاک. ترجمه: نوروآناتومی پایه و کاربردی پرفسور- فیتزجرالد.انتشارات دانش پژوه.
-برزکار،ابراهیم.ساختار و عملکرد سیستم عصبی-عضلانی.چاپ اول.بهار 1385.شابک:8-7688-06-964
-نراقى، محمد على؛ حاجى حسینى، داود. ترجمه نوروآناتومى W.C. Wongck. انتشارات جعفرى.
-آمرى نیا، رضا و بهروزى راد، نازیلا. ترجمه: ساختمان و عمل مغز و اعصاب پرفسور ویلیام ویلیس. مؤسسه انتشارات تلاش.
‎-Carol Mattson Porth.Pathophysiology:concepts of altered health states.Publisher:Lippincott.Third Edition.ISBN 0-397-54723-4
-Barbara F. Westmoreland/ Medical Neuroscience; 1994

منبع تصویر:http://media-2.web.britannica.com/